Neue Mitte Oberhausen

Oberhausen, D

Hoe creëer je een wijk die wordt gekenmerkt door handel op menselijke schaal? 

Oberhausen

Neue Mitte

Het “Neue Mitte” heeft een geschiedenis van meer dan 30 jaar ontwikkeling, vooral gekarakteriseerd door het bouwen van winkels en diverse vrijetijdsvoorzieningen. Hoewel er van dit soort op de korte en tot middellange termijn nog enkele nieuwe toevoegingen zullen bijkomen in de wijk, lijkt het groeipotentieel in deze segmenten uitgeput. Bovendien is de detailhandel al vrijwel volledig verschoven naar online.

Om het ‘Neue Mitte’ te ontwikkelen tot een toekomstbestendige, gemengde en duurzame wijk is de ontwikkeling van woningen, onderzoek en hoogwaardige handel een topprioriteit. In drie focusgebieden die vanuit stedenbouwkundig perspectief zijn ontwikkeld, worden nieuwe kwalitatieve eisen gesteld aan de context.

Vanwege de supraregionale betekenis en aantrekkingskracht van het ‘Neue Mitte’ zijn de openbare ruimten en met name de toegankelijkheid primair gericht op gemotoriseerd particulier vervoer. Met de integratie van wonen, onderzoek en hoogwaardige handel is het nodig om het ruimtelijk kader van het ‘nieuwe centrum’ verder te ontwikkelen.

1990 vs 1998

Netwerken

Vergroening

Aanpakken

Diversifiëren 

Netwerken in de groene ruimte  

Openbaar vervoer, ankerpunten, adressen 

MIV en organisatie van parkeerplaatsen 

Gebruik en diversificatie 

Visie, strategie & leidende principes
Naast de straten, waar ook op de middellange termijn nog veel auto’s zullen rijden, wordt er een groenblauw parklandschap gecreëerd. Dit is ten eerste bedoeld voor fietsers en voetgangers, en wordt op strategische punten verbonden met de omliggende landschapsgebieden. Als een groeiend ruimtelijk netwerk worden niet alleen de nieuwe ontwikkelingen, maar ook grote delen van de bestaande gebouwen vervolgens met deze nieuwe systeemstructuur voor het Neue Mitte Oberhausen verbonden.

Dit betekent dat in de toekomst alle belangrijke gebruiksfuncties en bouwkavels in de ‘Neue Mitte’ twee adressen zullen hebben: éen aan het groenblauwe parklandschap en éen aan de straat. Daarnaast worden vooral bestaande en nieuwe openbare vervoersdiensten, zoals bijvoorbeeld de nieuwe tramlijn in het oosten van het ‘Neue Mitte’, geïntegreerd in het groenblauwe parklandschap. Dit creëert een goed mobiliteitsalternatief voor de auto. Dat het nieuwe hoofdadres aan het groenblauwe parklandschap ligt, is de voorwaarde voor de succesvolle ontwikkeling van zulke hoogwaardige toepassingen, met name woningen in compacte, stedelijke en dichte typologieën.

Alle nieuwe ontwikkelingen en transformaties van bestaande gebouwen gaan volgens het uitgangspunt van de integriteit van open ruimte en gebouw. De open ruimte, maar ook de gevels en daken, worden gedefinieerd als een gemeenschappelijk systeem waarin het gebruik van zonnepotentieel (photovoltaïsche cellen), het vasthouden van regenwater, de bescherming tegen zomerse hitte en vegetatie, evenals de bescherming van diersoorten en biodiversiteit worden gezien als integrale taken.

Groenblauw parklandschap voor fietsers en voetgangers 

Omgeving Ripshorster Stadtgarten 

Ontwikkelingsgebied Ripshorster Stadtgarten

Stadstuin Ripshorst
Voor de Ripshorster Stadtgarten is de bijzondere sfeer van het Riwetho landgoed, de beboste tuin en Lappkes Mühlenbach als uitgangspunt genomen. De bestaande ruderale vegetatie, planten die goed op plekken met afval of puin groeien, en de wilde begroeiing op het terrein van het voormalige fabrieksbouwbedrijf Maschinen und Anlagenbau GmbH Newag vormen een spannend contrast met het beschermde fabrieksgebouw.

Door maximaal behoud van de bestaande begroeiing wordt een ecologisch waardevolle en autovrije wijk met vele gemeenschappelijke open ruimten gecreëerd. Op een paar uitzonderingen na zullen de gebouwen maximaal drie verdiepingen hebben.

Het fabrieksgebouw, de Newag-Halle, zal veel nieuwe functies vervullen. Dit kan variëren van lokale voorzieningen, kleinschalige bedrijven, tot een kinderdagverblijf en woningen in enkele van de nieuwe bouwvolumes aan de oostkant. Een groot aantal van de benodigde parkeerplaatsen kan ook worden geplaatst in een deel van de hal. Tussen de Newag-Halle en een nieuw gebouw op de plek van het washuis wordt een klein buurtplein gecreëerd, dat tevens de hoofdontsluiting vormt van de Stadstuin Ripshorst. Kleine gebouwen vormen de overgang naar het Riwetho landgoed. In totaal kunnen hier 450-500 wooneenheden worden gebouwd. 

Wijk met mogelijkheden, fietspad naar Essen

Uitzicht op de locatie 

Quartier der Möglichkeiten
Het ‘Quartier der Möglichkeiten’ is een wijk die optimaal gebruik maakt van de bestaande ringbebouwing op de Brammenring. Er worden acht, bij voorkeur gemengde, bouwkavels gecreëerd met elk een bruto vloeroppervlak van ca.15.000 tot 30.000 m2.

Bij de Brammenring hebben de bouwkavels een rustige bebouwing van vier tot zes lagen langs de weg. Richting het centraal gelegen groenblauwe parklandschap maakt de ontwikkeling ruimte voor individuele gebouwen. Het spel van hoogtes en de ontwerpopties van de gebouwen worden gekenmerkt door een grote variatie en veel vrijheid om tegemoet te komen aan de individuele behoeften van toekomstige gebruikers en bewoners.

De ontwikkeling zal gefaseerd worden uitgevoerd op basis van individuele projecten en ontwikkelingsplannen voor elke bouwlocatie. De benodigde parkeerplaatsen worden ook per kavel voorzien in kleine buurtgarages of overdekte parkeerdekken op de begane grond. De binnenkant van de bouwkavels en adressen die uitkijken op het groenblauwe parklandschap moeten autovrij zijn.

Brammenring met zicht op het pand (rechts)

Zicht op de locatie

Gemengd gebruik Brammenring
Aan de zuidelijke rand van de ‘Stahlwerk Ost’ staalfabriek wordt een nieuwe skyline van het ‘Neue Mitte’ gecreëerd tussen Brammenring en de spoorlijn (Oberhausen-Essen). Deze richt zich zowel op het noorden als het zuiden, naar de nieuwe tram- en spoorlijn. Ook wordt de skyline gekenmerkt door een spannende opeenvolging van gebouwen, hoogtepunten en doorkijkjes.

Verdeeld in maximaal vijf deelprojecten wordt er zowel verticaal als horizontaal een ensemble van gemengd gebruik gecreëerd. De nabijheid van het Fraunhofer Instituut voor Milieu-, Veiligheids- en Energietechnologie is een bijzonder gunstige locatie. Naast woningen en de nodige lokale voorzieningen is het de bedoeling om vooral onderzoeksgerelateerde bedrijven aan te trekken.

Afhankelijk van het aantal en ontwerp van de hoogtepunten is het totale mogelijke vloeroppervlak 50.000 – 70.000 m2 BVO. De benodigde parkeerplaatsen worden bij voorkeur ondergebracht in een buurtparkeergarage met meerdere verdiepingen.

Neue Mitte Oberhausen

De 'Neue Mitte Oberhausen' beslaat een aanzienlijk gebied, met name rondom Stahlwerk Ost dat 11 ha groot is en nog eens 11 ha ten zuiden van de Ripshorster Strasse. Deze gebieden, evenals de talrijke bouwterreinen aan de Osterfelder Strasse en Essener Strasse in de directe omgeving van CentrO, zijn op korte termijn bestemd voor verdere ontwikkeling. Grote gebieden zijn al zeer goed ontsloten en kunnen architectonisch zonder verdere kosten worden ontwikkeld.

Om de 'Neue Mitte'verder te ontwikkelen tot een toekomstbestendige, gemengde en duurzame wijk, heeft de ontwikkeling van woningen, onderzoek en hoogwaardige handel de hoogste prioriteit. Vanwege het supraregionale belang en de aantrekkingskracht van de 'Neue Mitte' zijn de openbare ruimten en in het bijzonder het toegangssysteem primair gericht op gemotoriseerd privévervoer. Met de integratie van wonen, onderzoek en hoogwaardige handel is het nodig om het ruimtelijk kader van dit 'nieuwe centrum' verder te ontwikkelen. Tegelijkertijd resulteert de verplichting om het klimaat te beschermen en de noodzaak ons aan te passen aan de gevolgen van klimaatverandering in een verdere dringende behoefte aan actie.

Het kaderplan biedt de eerste concrete details voor drie deelgebieden (Quartier der Möglichkeiten, Ripshorster Stadtgarten, Gemengd gebruik Brammenring), die de kernideeën voor de ontwikkeling van de 'Neue Mitte' vertalen in ruimtelijke en atmosferische modellen. Ze vormen de basis voor de eerste commercialisering en planningsvoorschriften.

details

Project
Neue Mitte Oberhausen
Locatie
Oberhausen, D
omvang
344 ha
Periode
Opdrachtgever
Stadt Oberhausen
Discipline
Strategie
Programma
Kantoren, Masterplan, Onderwijs
Status
Visie
Fotograaf
Flooer, De Zwarte Hond
Meer info
bd@dezwartehond.nl