Spuiboulevard Dordrecht

Dordrecht, NL

Hoe kan nieuwbouw een impuls geven aan een oude binnenstad?

Dordrecht

Spuiboulevard

Luchtfoto Stadskantoor, jaren 70

Nieuwe Spuiboulevard vanaf Johan de Wittstraat, jaren 80, Foto: Gemeentelijke Prentenverzameling

In de jaren ’60 van de vorige eeuw is de Spuiboulevard herontwikkeld tot een moderne kantoorboulevard om het centrum goed bereikbaar te houden voor gemotoriseerd verkeer. Deze ingreep is onderdeel van de grote stadssanering van die periode. Naast veel ruimte voor de auto wordt een nieuwe maat en schaal in dit stadsdeel geïntroduceerd in de vorm van met name een kantoorprogramma. Het huidige stadskantoor, het Crownpoint-gebouw en gebouw De Hellingen zijn onderdeel van deze ontwikkeling.

De grotere schaal breekt met de kleine schaal en fijnmazigheid van het historische stadscentrum en de 19e eeuwse Schil.

De Spuiboulevard vormt de schakel tussen het historisch centrum van Dordrecht en de 19e eeuwse Schil ten zuiden hiervan en is toe aan verandering. De kantoren die er staan zijn verouderd en hebben een te grote korrelgrootte waardoor ze matig aansluiten op de historische binnenstad en de 19e eeuwse Schil. Daarnaast is er meer vraag naar woningen en is er de wens om ook nieuwe doelgroepen naar Dordrecht te trekken.

In de westelijke helft, deelgebied 2 van de Spuiboulevard komt ruimte vrij op de locatie van het Crownpoint-gebouw, gebouw De Hellingen en het huidige stadskantoor, doordat de ambtenaren intrekken in het nieuwe Huis van Stad en Regio. De ontwikkeling van het Huis van Stad en Regio in deelgebied 1 van de Spuiboulevard is voorwaardelijk voor de ontwikkelingen in deelgebied 2.

Gerichte plaatsing van hoogteaccenten respecteren zichtlijnen op de kerktoren

Bouwblokken bieden ruimte voor de kenmerkende kwaliteit van Dordtse binnenhoven

De herintroductie van een fijnmazige stedenbouwkundige structuur verbindt het gebied beter met de 19e eeuwse Schil en de historische binnenstad.

Door rekening te houden met belangrijke kabels en leidingen, eigendomstructuren en bomenis het plan flexibel realiseerbaar.

Een continue rooilijn en een divers gevelbeeld langs de Spuiboulevard brengen het oostelijk en westelijke deel van de boulevard samen.

Compacte openbare ruimte en twee grotere pleinen zorgen voor zon- en schaduwplekken langs de boulevard.

Een zorgvuldige stedenbouwkundige inbedding
De historische context in combinatie met eerder genoemde principes en uitgangspunten bepalen de stedenbouwkundige inbedding van de nieuwe woningbouw ontwikkeling in haar omgeving. De nieuwe ontwikkeling grenst aan een aantal belangrijke stedenbouwkundige structuren van Dordrecht.

Een raamwerkplan voor binnenstedelijke verdichting

Het woonmilieu is fijnmazig, stedelijk, autoluw en heeft een hoge dichtheid naast een hoge kwaliteit uitstraling van openbare ruimte, hoven en gebouwen. Het leest als een geheel, maar biedt ook de ruimte tot individuele expressie op gebouwniveau. Er wordt gewoond tot op de begane grond, waarbij er speciale aandacht wordt besteed aan de overgang tussen binnen en buiten. De woningen activeren de aangrenzende openbare ruimte. De openbare ruimte is groen, van hoge kwaliteit en draagt bij aan het versterken van ambities rondom biodiversiteit, klimaatadaptatie en ecologie.

Goede openbare ruimte

Ruime collectieve hoven

Een flexibel raamwerk met vaste waarden

Verschillende korrelgroottes per blok

Ensemble uit 3 ontwikkeleenheden

Het plangebied is multimodaal goed bereikbaar

Dit binnenstedelijke woongebied is autoluw

Aangrenzende gebouwen verschillen van hoogte

Een echt Dordts woonmilieu: Net als in de historische binnenstad wordt hier gewoond tot op de begane grond, en heeft elke woning direct aan de straat een eigen voordeur. De rijke detaillering en baksteen als hoofdgevel materiaal zorgt ook voor aansluiting op de omgeving. De landschappelijke openbare ruimte maakt het onder diverse weersomstandigheden comfortabel. Hofentrees zijn zorgvuldig vormgegeven als onderdeel van de gevel en hoekgebouwen vormen een bijzondere beëindiging van het bouwblok in aansluiting op het buurpand.

Dordrecht kent diverse historische voorbeelden van binnenhoven.
De historische voorbeelden vormen een inspiratie voor het nieuwe woonmilieu van de Spuiboulevard. Door het activeren en vergroenen van de oevers van de Spuihaven wordt de nu nog strakke scheiding tussen binnenstad en 19e eeuwse Schil een plek van ontmoeting en ontspanning. De groene pleinen gelegen langs de Spuiboulevard zorgen voor reuring doordat hier ook ruimte is voor andere functies dan wonen. De hoven vormen de rustige tegenhanger, waar bezoekers gevoelsmatig te gast zijn. Beide typen openbare ruimte herstellen de samenhang tussen de Schil-Oost en de Schil-West en tussen de 19e eeuwse Schil en de binnenstad.

Ruime, toegankelijke en typisch Dordtse binnenhoven met veel ruimte voor groen en klimaatadaptatie

Spuiboulevard Dordrecht

De Gemeenteraad van Dordrecht heeft op 20 december 2022 het plan vastgesteld dat de basis vormt voor toekomstige ontwikkelingen van Deelgebied 2 van Spuiboulevard. De Zwarte Hond heeft de gemeente Dordrecht ondersteund bij de opstelling van het stedenbouwkundig raamwerk en beeldkwaliteitsplan. Het plan beslaat een oppervlakte van circa 4,1 hectare en maakt transformatie naar een aantrekkelijk en divers binnenstedelijk woonmilieu met gemengde functies mogelijk. Het plan vloeit voort uit de gebiedsvisie Spuiboulevard van 2018, waarbij het uitgangspunt was het gebied te verlevendigen en het station en de binnenstad met elkaar te verbinden. Spuiboulevard, daterend uit de jaren ’60, vormt de schakel tussen de historische binnenstad en de 19e eeuwse schil. De structuur gaat uit van een hoofdopzet van drie bouwblokken met collectieve binnenhoven. De bestaande gebouwen worden geïntegreerd in de nieuwe bouwblokken. Door uit te gaan van meerdere stedelijke bouwblokken ontstaat een fijnmazig netwerk van informele routes voor voetgangers en fietsers. Conform de gebiedsvisie vormen de bouwblokken samen een ensemble voor stedelijk wonen en bestaan uit een gemixt stedelijk woonmilieu.

details

Project
Spuiboulevard Dordrecht
Locatie
Dordrecht, NL
omvang
Periode
2019-2022
Opdrachtgever
Gemeente Dordrecht
Discipline
Stedenbouw
Programma
Masterplannen & Openbare ruimte
Status
Gerealiseerd
Fotograaf
De Zwarte Hond
Partners
OKRA
Meer info
bd@dezwartehond.nl