Hoe combineer je het bruisende karakter van Amsterdam-Noord met de rust van het groen?
Noordhof 4 & 5
Aan de Elzenhagensingel, vlakbij metrostation Noord in Amsterdam, verrijst de nieuwe wijk Elzenhagen. Deze schaalsprong in Amsterdam-Noord versnelt de woningbouw en draagt bij aan de betaalbaarheid. De Zwarte Hond ontwerpt samen met KRFT en Bovenbouw de woonblokken Noordhof 4 en 5 in Elzenhagen Zuid en treedt op als coördinerend hoofdarchitect. Noordhof 4 combineert de energie van het bestaande Amsterdam-Noord met de rust van het omliggende groen, terwijl Noordhof 5 een eigentijds woonblok is met grote variatie in woningtypen en architectuur. Samen vormen de woonblokken een gevarieerd ensemble van 297 woningen, van kleine studio’s tot grote eengezinswoningen.
De gebouwen sluiten aan bij het stedenbouwkundig plan, waarin zes grote bouwblokken in hoogte oplopen richting de Elzenhagensingel. Elke straat heeft een eigen karakter: een dijkstraat aan de noordzijde, een centrale hoofdweg met deels autovrije dwarsstraatjes, en aan de zuidzijde een fietsverbinding langs het water. Deze fijnmazige opzet verwijst naar de structuur van de oude stad en vergroot de individuele herkenbaarheid van de gebouwen. De architectuur toont een rijk palet aan baksteenpatronen, ronde hoeken en hoogteaccenten. Binnen de woningen is veel aandacht voor lichtinval en ruime privé-buitenruimtes. In het hart van de blokken ligt een groene, collectieve binnentuin waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten. Duurzaamheid en woonkwaliteit staan centraal: de woningen maken gebruik van een innovatieve hybride WKO-installatie en regenwateropvang onder de parkeergarage. Groen en biodiversiteit zijn vanzelfsprekende onderdelen van het ontwerp. Noordhof 4 en 5 vormen zo een uitnodigend buurtje waar bewoners vanaf de eerste dag thuis zijn.
data
- Locatie
- Elzenhagen, Amsterdam, NL
- omvang
- 33.400 m²
- Opdrachtgever
- gemeente Amsterdam (Jeroen Geurts), CZAN Ontwikkeling (AM en Blauwhoed)
- Discipline
- Architectuur, Stedenbouw
- Programma
- Wonen
- Periode
- 2023-2026
- Status
- In ontwikkeling
- Partners
- M3H en Arons en Gelauff, KRFT en Bovenbouw Architectuur
Impressie Elzenhagen
Elzenhagen: levendige stadswijk in Amsterdam-Noord
Aan de Elzenhagensingel, vlakbij metrostation Noord in Amsterdam, verrijst Elzenhagen een levendige diverse wijk dat de energie van Amsterdam-Noord combineert met de rust van het groen. Elzenhagen verrijst op de plek waar jarenlang sportvelden lagen. Elzenhagen Zuid wordt een rustige, groene en waterrijke buurt. Het project maakt deel uit van de ontwikkeling van het nieuwe centrumgebied van Amsterdam Noord. De Zuidbuurt ligt tussen de Elzenhagensingel, Buikslotermeerdijk en nieuwe Purmerweg. De schaalsprong zorgt voor versnelling en draagt bij aan betaalbaarheid binnen de woningbouwopgave.
Noordhof 4 en 5: rijk aan variatie
Noordhof 4 en 5 zijn ontworpen door De Zwarte Hond, KRFT en Bovenbouw Architectuur. Door verschillende architectonische handschriften te combineren, ontstaan woonblokken met een rijke variatie, die tegelijk vanzelfsprekend onderdeel zijn van de wijk Elzenhagen. Samen vormen de blokken een gevarieerd ensemble van 297 woningen, van kleine studio’s tot grote eengezinswoningen. De gebouwen sluiten aan bij het stedenbouwkundig plan, waarin zes grote bouwblokken in hoogte oplopen richting de Elzenhagensingel.
Noordhof 4: verfijnde architectuur
Noordhof 4 heeft een eigen identiteit en vormt tegelijkertijd een samenhangend geheel met de omliggende blokken. Het blok is opgebouwd uit kleinere ‘panden’ met warme kleuren, afgeronde vormen en expressieve metselwerkdetails. Verspringende daken en glooiende gevels geven het gebouw een plastische werking en verwijzen subtiel naar de Amsterdamse School. De entrees zijn uitnodigend en zorgvuldig vormgegeven, met verfijnde baksteendetails en tactiele materialen.
Noordhof 5: gelaagd woonblok
Noordhof 5 is een gelaagd woonblok waarin het grote bouwvolume is opgedeeld in kleinere bouwdelen. Hierdoor sluit het aan op de schaal van de Amsterdamse straat en voelt nergens massaal aan. Langs de noordgevel krijgt het gebouw een groene wand die biodiversiteit versterkt en het straatbeeld verzacht. Aan de zuidzijde liggen autoluwe straten met zicht op het water: aangename verblijfsruimtes waar kinderen kunnen spelen en bewoners elkaar ontmoeten.
Aan de noordzijde bevindt zich de autostraat met de toegang tot de stallingsgarage. Parkeren vindt plaats op de begane grond, maar blijft uit het zicht door de verhoogde, groene binnentuin en de omliggende woningen op straatniveau. De hoofdentrees zijn ontworpen met oog voor dagelijks gebruik, met ruime zones voor het stallen van fietsen, passend bij het fietsvriendelijke karakter van de wijk.
Dwarsdoorsnede Noordhof 5
Begane grond Noordhof 5
Eerste verdieping Noordhof 5
Binnentuin Noordhof 4
Binnentuin Noordhof 5
Variatie en collectief wonen rond de binnentuin
De mix van woningtypen maakt Noordhof 4 en 5 geschikt voor uiteenlopende bewoners en levensfasen. Eengezinswoningen, maisonnettes en appartementen wisselen elkaar af en bieden flexibele plattegronden met veel licht en buitenruimte. Grote schuifpuien verbinden de woonkamers met balkons of terrassen, terwijl de eengezinswoningen beschikken over een eigen stoepje aan de straat – een plek voor een bankje en ontmoeting met de buren.
Aan de achterzijde van Noordhof 4 biedt de groene binnentuin rust en beschutting, als een gezamenlijke oase midden in de stad. Bij Noordhof 5 leidt de noordelijke entree direct naar de royale, groene binnentuin. De stallingsgarage ligt slim uit het zicht, waardoor een rustige, beschutte plek ontstaat waar bewoners kunnen ontmoeten en even afstand nemen van de stad.
Noordhof 4 (NN2) en Noordhof 5 (NZ1)
Samenwerken met meerdere architecten
Vanuit stedenbouwkundig oogpunt is een breed pallet aan variatie tussen de verschillende gebouwkorrels gewenst. De Zwarte Hond ontwierp de twee bouwblokken Noordhof 4 en 5 in Elzenhagen Zuid, in samenwerking met KRFT en Bovenbouw Architectuur. Deze bureaus namen gezamenlijk ongeveer de helft van de gevels voor hun rekening, wat resulteerde in een rijk en gevarieerd straatbeeld.
De Zwarte Hond treedt op als coördinerend hoofdarchitect en is verantwoordelijk voor de afstemming tussen alle architecten, het eigen ontwerpdeel en de adviseurs. Vanaf de start is er een structuurontwerp opgesteld waarbinnen de andere architecten hun gevels konden ontwikkelen. In de DO-fase is alles samengebracht in één 3D-model, zodat het project als één geheel technisch kon worden uitgewerkt en gerealiseerd. Het proces verliep efficiënt, was inspirerend en versterkte de onderlinge samenwerking.
